ماده‌ی ۱۰۰ قانون مالیات‌های مستقیم صاحبان مشاغل، یعنی اشخاص حقیقی دارای کسب‌وکار، را مکلف می‌کند اظهارنامه‌ی مالیاتی فعالیت هر سال را برای هر واحد شغلی یا هر محل جداگانه طبق نمونه‌ی سازمان امور مالیاتی تنظیم کنند، تا آخر خرداد سال بعد به اداره‌ی امور مالیاتی محل شغل تسلیم کنند و مالیات را با نرخ ماده‌ی ۱۳۱ بپردازند. تبصره‌ی همین ماده به سازمان اجازه می‌دهد برخی مشاغل کوچک را از بخشی از تکالیف معاف کند و مالیاتشان را مقطوع تعیین کند.
سه حکم ماده و تبصره
| حکم | متن قانون |
|---|---|
| چه کسی | مؤدیان فصل چهارم باب سوم، یعنی صاحبان مشاغل |
| برای چه | فعالیت شغلی هر سال، برای هر واحد شغلی یا هر محل جداگانه |
| تا کی | تا آخر خرداد سال بعد، تسلیم اظهارنامه و پرداخت مالیات |
| با چه نرخی | نرخ‌های ماده‌ی ۱۳۱ |
| تبصره | سازمان می‌تواند مشاغلی را که فروش سالانه‌شان حداکثر ده برابر معافیت ماده‌ی ۸۴ است، از تکالیفی مانند نگهداری اسناد و تسلیم اظهارنامه معاف کند و مالیاتشان را مقطوع تعیین و وصول کند |
مهلت عملکرد ۱۴۰۴
مهلت پایه‌ی عملکرد ۱۴۰۴ آخر خرداد ۱۴۰۵ بود. سازمان امور مالیاتی در ۱۴۰۵/۰۴/۳۰ مهلت تسلیم اظهارنامه‌ی مشاغل و فرم مالیات مقطوع تبصره و پرداخت مالیات را تا ۱۴۰۵/۰۶/۳۱ تمدید کرد. هیئت وزیران در ۱۴۰۵/۰۶/۱۱ سازمان را مکلف کرد مهلت را حداکثر تا پایان آبان ۱۴۰۵ تمدید کند و سازمان در ۱۴۰۵/۰۶/۱۵ تمدید دوم را ابلاغ کرد. تاریخ دقیق پایان تمدید دوم را از اطلاعیه‌ی سازمان بگیرید.
اگر اظهارنامه در مهلت داده نشود
- سازمان اظهارنامه‌ی برآوردی تهیه و مالیات را با برگ تشخیص مطالبه می‌کند (ماده‌ی ۹۷).
- جریمه‌ی غیرقابل بخشودگی ۳۰٪ مالیات متعلق برای صاحبان مشاغل (ماده‌ی ۱۹۲)
- معافیت سالانه‌ی ماده‌ی ۱۰۱ فقط به کسی می‌رسد که اظهارنامه را در موعد داده است.
خطاهای رایج
- برای چند واحد شغلی یک اظهارنامه داده می‌شود.
- مهلت پایه‌ی آخر خرداد بدون پیگیری اطلاعیه‌های تمدید فرض می‌شود، یا برعکس، به امید تمدید اظهارنامه عقب می‌افتد.
- تبصره‌ی ماده‌ی ۱۰۰ معافیت از مالیات فرض می‌شود.
تنظیم و تسلیم اظهارنامه‌ی مشاغل، کار خدمت تنظیم و تسلیم اظهارنامه ویراف است.
- ۱.قانون مالیات‌های مستقیم، متن تنقیح‌شده — معاونت تدوین، تنقیح و انتشار قوانین و مقررات ریاست جمهوری (qavanin.ir)، ماده‌ی ۱۰۰ و تبصره‌ی آن، مواد ۹۷، ۱۰۱، ۱۳۱ و ۱۹۲تاریخ مراجعه: ۱۴۰۵/۰۷/۱۶
- ۲.بخشنامه‌ی سازمان امور مالیاتی کشور در خصوص احکام مالیاتی قانون بودجه‌ی سال ۱۴۰۵ — رئیس کل سازمان امور مالیاتی کشور، ۱۴۰۵/۰۱/۳۱ (qavanin.ir)، ردیف ۱-۵-۱تاریخ مراجعه: ۱۴۰۵/۰۷/۱۶
- ۳.بخشنامه‌ی تمدید مهلت تسلیم اظهارنامه‌ی اشخاص حقوقی و صاحبان مشاغل و فرم مالیات مقطوع تبصره‌ی ماده‌ی ۱۰۰ — سازمان امور مالیاتی کشور، ۱۴۰۵/۰۴/۳۰ (qavanin.ir)، بند ۲تاریخ مراجعه: ۱۴۰۵/۰۷/۱۶
- ۴.